Multi-Stakeholder Initiatieven

gepubliceerd 12-05-2009 12:45, Laatste wijziging: 21-12-2016 16:07
In Multi-Stakeholder Initiatieven (MSI’s) proberen bedrijven, vakbonden en maatschappelijke organisaties gezamenlijk de omstandigheden voor arbeiders te verbeteren.

Door samen te werken met vakbonden en maatschappelijke organisaties uit zowel kledingconsumerende als -producerende landen, kunnen bedrijven de issues van arbeiders beter begrijpen en ze betrekken bij het proces gericht op verbetering van hun omstandigheden.

Fair Wear Foundation
De Fair Wear Foundation (FWF) wordt door velen, inclusief de Schone Kleren Campagne, gezien als het meest vooruitstrevende initiatief op het gebied van het verbeteren van arbeidsrechten in de kledingindustrie. Het is namelijk een initiatief waarin bedrijven, brancheorganisaties en maatschappelijke organisaties samen werken aan verbetering. De gedragscode van FWF bevat de belangrijkste normen van de International Labour Organization (ILO), inclusief het uitbetalen van een leefbaar loon. Ook erg belangrijk is dat organisaties van arbeiders zelf worden betrokken bij controles en het implementeren van verbeteringen in fabrieken.

Alle bedrijven die aangesloten zijn bij Fair Wear Foundation zeggen daarmee dat ze in principe ook verantwoordelijk zijn voor de werkomstandigheden bij hun leveranciers. Alle partijen streven naar eerlijke omstandigheden in de hele productieketen bij de productie van alle kledingstukken. FWF wil precies weten hoe het er nou echt voor staat met de omstandigheden op de werkvloer. Daarom laten ze fabrieken regelmatig controleren door lokale teams van specialisten. Daarnaast kunnen arbeiders ook altijd zelf een klacht indienen. FWF gaat er vanuit dat arbeiders zelf het beste weten wat er in hun fabriek speelt.

Bij FWF zijn bekende bedrijven aangesloten zoals Vanilia, Acne, Filippa K, Expresso, Claudia Strater en Vaude, maar ook kleinere merken en bedrijven die werkkleding en promotionele kleding maken. Daarnaast hebben brancheorganisaties Modint en InRetail, maar ook NGO's en vakbonden zitting in het bestuur en het College van Deskundigen.

Dit klinkt natuurlijk allemaal heel positief, maar FWF deelnemerschap alleen zorgt er natuurlijk niet voor dat de omstandigheden verbeteren: bij het proces van Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen is FWF deelnemerschap een belangrijk middel, maar het blijft hard werken en goed opletten.

Fair Labor Association
Een aantal grote en bekende kledingbedrijven zoals Nike, adidas, Puma en H&M hebben zich aangesloten bij de Fair Labor Association (FLA). De FLA is een Amerikaans initiatief dat aangesloten bedrijven verplicht te werken aan betere arbeidsomstandigheden. Bij de FLA worden ook maatschappelijke organisaties en universiteiten betrokken.

De gedragscode die elk aangesloten bedrijf ondertekent noemt alle belangrijke internationaal erkende arbeidsnormen, behalve dat alle arbeiders recht hebben op een leefbaar loon. Ook wordt er jammer genoeg maar een klein deel van de productie onafhankelijk gecontroleerd. Deze controle vindt verder vaak plaats door accountants die weinig feeling hebben met de situatie van de fabrieksarbeiders. Wat de FLA goed doet is dat het de resultaten van fabriekscontroles ook door lokale organisaties van de arbeiders laat controleren. Hierdoor krijgt de FLA een beter beeld van wat er werkelijk in de fabrieken gebeurt.

Gelukkig ziet nu ook de FLA in dat fabriekscontroles alleen niet voldoende zijn om tot blijvende verbeteringen te komen. De FLA werkt nu aan een programma waarin kledingmerken samen met de leveranciers kijken hoe problemen kunnen worden opgelost. Meer (Engelstalige) informatie over de FLA op www.fairlabor.org

Ethical Trading Initiative
Een aantal klinkende namen als Inditex (o.a. Zara), Marks & Spencer, de Bodyshop en Chiquita hebben zich in de afgelopen jaren bij het Ethical Trading Initiative (ETI) aangesloten. ETI bestaat uit bedrijven, vakbonden en maatschappelijke organisaties die samenwerken en onderzoeken hoe arbeidsomstandigheden het beste kunnen worden verbeterd. Alle bedrijven hebben ook een gedragscode ondertekend waarin ze beloven zich aan alle belangrijke arbeidsnormen van de ILO te houden, dus ook het betalen van een leefbaar loon.

ETI is vooral een leerintiatief waarbij verschillende partijen ervaringen met elkaar delen. ETI controleert bijvoorbeeld niet of bedrijven zich ook echt aan de gedragscode houden. Daardoor spant het ene bedrijf zich meer in dan een ander om aan verbeteringen te werken. Ook bij ETI geldt dus dat lidmaatschap alleen geen garantie is dat een bedrijf er alles aan doet om misstanden structureel te voorkomen. Daar moet een bedrijf hard aan blijven werken.

Social Accountability International
Social Accountability International
(SAI) is de ontwikkelaar en accrediteur van de veelgebruikte SA8000 code. SA8000 is een systeem waarvoor kledingfabrieken in aanmerking kunnen komen als zij na controle voldoen aan een aantal standaarden. Kledingmerken kunnen er zo voor kiezen om kleding te laten produceren bij een fabriek met SA8000-accreditatie (dit zijn er momenteel zo'n 3000) of hun eigen toeleveranciers bewegen zo'n accreditatie te krijgen. De criteria van SA8000 zijn gebaseerd op ILO normen en UN-verdragen. 

Worker Rights Consortium

Het Amerikaanse Worker Rights Consortium is een onafhankelijke organisatie die arbeidsomstandigheden in fabrieken onderzoekt en zich inzet voor verbetering van deze omstandigheden. De organisatie is opgericht door Amerikaanse universiteiten en hogescholen en richt zich vooral op eerlijke universiteitskleding.