Made in Cambodja

gepubliceerd 13-02-2014 14:15, Laatste wijziging: 29-01-2015 11:49
Sinds de jaren 1990 is kledingproductie de pijler van de industrie in Cambodja. De kledingfabrieken bevinden zich vooral in de stadsregio van Pnom Penh, met een klein aantal fabrieken in de provincies. Ongeveer 85% van de kledingindustrie is eigendom van investeerders uit ander Aziatische landen. Vanwege de lage lonen en de afwezigheid van exportbeperkingen (quota's) naar Europa en Amerika kwamen deze investeerders – voornamelijk uit China, Taiwan, Singapore en Maleisië – zo'n twintig jaar geleden naar Cambodja om kledingfabrieken op te zetten.
Made in Cambodja

Fabriek in Cambodja

Het Koninkrijk Cambodja, is een land in Zuidoost-Azië. Cambodja werd in 1953 onafhankelijk van Frankrijk en ging woelige tijden door, onder andere tijdens de Vietnamoorlog (1955-1975), een schrikbewind onder dictator Pol Pot (1975-1979) en vervolgens een periode van burgeroorlogen. In 1993 werden er democratische verkiezingen gehouden, maar de situatie in het land werd pas tien jaar later stabiel. Cambodja behoort nog steeds tot de armste landen ter wereld.

Feiten Cambodja

Cambodja ligt op 9660 kilometer van Nederland
Bevolkingsaantal (2014): 15,4 miljoen mensen
Oppervlakte: 181.035 km² (5x zo groot als Nederland)
Hoofdstad: Phnom Penh
Arbeidsplaatsen kledingindustrie (2014): 650.000
Percentage kleding in totale export (2012): 95%
Exportwaarde kleding (2013): €3,93 miljard
Percentage kledingproductie wereldmarkt (2008): 1,2%
Minimumloon (2014): €79.15 (364884 Riel)
Leefbaar loon (2013): €224,03 (Riel 103278473) (berekening Asia Floor Wage)

Kledingindustrie

Sinds de jaren 1990 is kledingproductie de pijler van de industrie in Cambodja. De kledingfabrieken bevinden zich vooral in de stadsregio van Pnom Penh, met een klein aantal fabrieken in de provincies. Ongeveer 85% van de kledingindustrie is eigendom van investeerders uit ander Aziatische landen. Vanwege de lage lonen en de afwezigheid van exportbeperkingen (quota's) naar Europa en Amerika kwamen deze investeerders – voornamelijk uit China, Taiwan, Singapore en Maleisië – zo'n twintig jaar geleden naar Cambodja om kledingfabrieken op te zetten.

De top vijf grootste merken die in Cambodja kleding laten maken zijn: H&M, GAP, Levi Strauss & Co, Adidas, C&A, Nike, Calvin Klein, en Target (een grote Amerikaanse supermarkt).

Lonen en werktijden

“Ik weet nog niet of ik weer aan het werk ga zodra mijn baby is geboren. Ik kan nu in elk geval niet werken omdat de slechte omstandigheden, lange werkdagen en het kleine beetje eten de gezondheid van mijn baby in gevaar brengt. Ik moet kiezen tussen mijn kind en mijn werk." // Prum (23)

Het overgrote deel van de 500.000 kledingarbeiders in Cambodja zijn vrouwen die vanuit het platteland naar de stad zijn gekomen. Daar hopen ze in de kledingindustrie genoeg te kunnen verdienen om zichzelf en hun familie te onderhouden. Maar de praktijk pakt vaak heel anders uit. Ze werken 6 dagen per week, 8 uur per dag en verdienen daarmee maar 60 euro per maand. Met dat schamele bedrag kunnen ze zelf nauwelijks leven. Volgens de Asia Floor Wage is het minimumloon in Cambodja dan ook maar 21% van het leefbaar loon.

Omdat het loon zo laag is kunnen de vrouwen alleen ongezond eten kopen. Veel kledingarbeiders riskeren hierdoor ondervoeding. De afgelopen jaren zorgde ondervoeding in combinatie met zware werkomstandigheden ervoor dat vrouwen massaal flauwvielen tijdens het werk.

Overwerk & tijdelijke contracten

Door de lage lonen zijn arbeiders gedwongen veel over te werken. Zo proberen ze toch genoeg te verdienen om het dagelijks leven te betalen. De fabrieken hebben ook veel overwerk: dit is in 95% van de werkplaatsen het geval. Werkweken zijn extreem lang: 70 uur of meer is een normale werkweek. De uren dat kledingarbeiders overwerken zou hier een voltijdsbaan zijn.

“De luchtkwaliteit is heel slecht, de toiletten zijn goor, de machines maken veel lawaai en je ademt voortdurend spul in dat uit de stoffen komt. Het is onmogelijk te ontspannen en ik heb continu hoofdpijn. Als het zou kunnen zou ik ander werk zoeken, maar ik heb niet voldoende scholing gehad.” // Anonieme arbeider

Het fabrieksmanagement gebruikt tijdelijke contracten om kledingarbeiders te dwingen veel over te werken: niet overwerken betekent geen nieuw contract. Hetzelfde dreigement wordt gebruikt als de werknemer lid wordt van een vakbond: lidmaatschap betekent geen vernieuwing van het contract. Daarnaast ontloopt het fabrieksmanagement via tijdelijke contracten het betalen van premies voor bijvoorbeeld zwangerschapsverlof.

Geweld en intimidatie

Eind december 2013 roepen Cambodjaanse vakbonden hun leden op om te staken voor een hoger loon. De demonstranten eisen een verhoging van het minimumloon naar $160 (€125) per maand. Op 2 en 3 januari 2014 wordt deze demonstratie door militaire politie met geweld beantwoord: er vallen 4 doden en 40 gewonden en er worden 23 mensen gearresteerd en gevangen gezet in een beruchte gevangenis.

Ondervoeding

We staan altijd op het punt flauw te vallen. We zijn zwak en uitgeput. Er hoeft maar iets kleins te gebeuren en we vallen om. 
// anonieme arbeider

Veel Cambodjaanse textielwerkers hebben gezondheidsklachten die voortkomen uit hun ontoereikende dieet. Ze krijgen simpelweg te weinig calorieën binnen om gezond te blijven. Dit bleek ook uit onderzoek van de Engelse Schone Kleren Campagne: gemiddeld kregen de vrouwen maar 1598 calorieën binnen, dat is maar de helft van de aangeraden hoeveelheid voor fabriekswerk. Dit slechte eetpatroon zorgde voor een reeks van incidenten waarbij verzwakte kledingarbeidsters massaal flauwvielen tijdens hun werk en moesten worden opgenomen in het ziekenhuis.